fbpx

Thấu cảm – kỹ năng lãnh đạo then chốt trong thời đại mới

Tác giả: Đinh Trang

Để phát triển kỹ năng thấu cảm, lãnh đạo cần luôn ở trong trạng thái vững vàng nội tại, kiểm soát tốt tâm trạng, suy nghĩ của chính mình để không bị cuốn vào những cảm xúc tiêu cực từ người khác. Thiền định được chứng minh là một phương pháp hữu hiệu để đạt được điều này. 

Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng, thế hệ Millennials và gen X (dự kiến sẽ chiếm đến hơn 58% lực lượng lao động trong thập kỷ tới) có những nhu cầu, mong muốn, kỳ vọng rất khác biệt về công việc. Họ sẽ không có được sự hài lòng khi chỉ đi làm để có lương, có tiền thưởng, hay nhận các chế độ đãi ngộ. Họ tìm kiếm những giá trị cao cả hơn như ý nghĩa công việc, niềm hạnh phúc, sự kết nối với đồng nghiệp và cấp trên. Nếu không tìm thấy những giá trị này, nhiều khả năng họ sẽ nhanh chóng rời bỏ tổ chức, hoặc làm việc một cách hời hợt, thiếu gắn kết. Những thay đổi này buộc các nhà quản trị cần phải phát triển những năng lực mới để thích nghi. 

Trong một buổi phỏng vấn, ông Javier Pladevall, Giám đốc Điều hành của hãng xe hơi nổi tiếng Volkswagen Audi Retail Tây Ban Nha đã đưa ra một quan điểm khá thú vị: “Ngày nay, lãnh đạo cần tạm quên đi việc quản lý và học lại cách trở thành một con-người”. “Trở thành một con người”, tức là gạt bỏ những chức vị cao xa, để quan tâm, lắng nghe, tạo mối quan hệ gắn bó thân tình với cấp dưới. “Trở thành một con người”, để có thể đặt mình vào vị trí của người khác để thấu hiểu những vấn đề mà nhân sự đang gặp phải. Nói cách khác, đó chính là kỹ năng lãnh đạo bằng sự thấu cảm, biểu hiện cao nhất của trí tuệ cảm xúc,  một trong những năng lực lãnh đạo đang ngày càng được đề cao gần đây. 

Vậy, thế nào là sự thấu cảm, tại sao thấu cảm lại quan trọng và các nhà lãnh đạo có thể phát triển kỹ năng này bằng cách nào? Đó chính là những câu hỏi lớn được giải quyết tại sự kiện “Lãnh đạo bằng sự thấu cảm” do Trung tâm Pháp-Việt Đào tạo về Quản lý (CFVG) và Công ty Khai vấn lãnh đạo Coach For Life (CFL) đồng tổ chức vào ngày 30/08 vừa rồi. 

Các nhà lãnh đạo đã hiểu đúng về thấu cảm chưa?

Tại sự kiện, nhiều nhà lãnh đạo đặt ra những câu hỏi về việc phát triển kỹ năng lãnh đạo như: “Làm sao để thấu cảm, mà không bị cuốn theo cảm xúc tiêu cực của người khác?”; “Lúc nào cũng hiểu cho nhân viên, liệu có trở thành dễ dãi?; “Cố gắng hiểu quan điểm của nhân viên, rồi chính mình bị đồng hoá với quan điểm đó thì sao”. Điều đó có thể thấy, dù có quan tâm, nhiều nhà lãnh đạo vẫn chưa có sự hiểu biết rõ ràng về kỹ năng này. 

Về mặt định nghĩa, thấu cảm là khả năng hiểu được cảm xúc, tâm trạng, câu chuyện của người khác bằng việc chủ động đặt mình vào vị thế của họ và cảm nhận được những điều mà người kia đang phải trải qua. Theo Chuyên gia Khai vấn Quách Hương, thấu cảm với người khác không hề đồng nghĩa với việc bị cuốn vào mớ cảm xúc, hoặc bị đồng hoá với quan điểm của họ. Bạn có thể hiểu được sự tức giận, sự buồn bã của nhân sự; nhưng bạn không để cho sự tức giận, buồn bã ấy ảnh hưởng đến tâm trạng của cá nhân bạn. Điều này chỉ có thể đạt được khi các nhà lãnh đạo vốn đã thành thạo trong việc tự kiểm soát cảm xúc, suy nghĩ, không dễ bị các yếu tố bên ngoài làm xao động.

Thấu cảm có mang lại doanh thu, lợi nhuận cho doanh nghiệp?

Khi quản lý một doanh nghiệp, cái đích hướng cuối cùng đến luôn là gia tăng doanh thu lợi nhuận, giúp công ty chiếm lĩnh thị phần. Vậy liệu kỹ năng lãnh đạo bằng sự thấu cảm có thể phục vụ những mục tiêu này hay không?

Chuyên gia Khai vấn Quách Hiền đã chia sẻ, khi lãnh đạo có sự thấu cảm, đội ngũ nhân sự sẽ có được những biến chuyển tích cực sau: 

  • Nhân sự trung thành hơn;
  • Nhân sự cống hiến nhiều hơn;
  • Nhân sự vui vẻ hơn;
  • Nhân sự sáng tạo hơn;
  • Nhân sự phối hợp với nhau hiệu quả hơn.

Khi có một đội ngũ gắn kết, cống hiến kết mình, vui vẻ hạnh phúc trong công việc, chắc hẳn mọi mục tiêu về doanh thu thị phần đều có thể được giải quyết. Như vậy, dù thấu cảm không phải là một công cụ khoa học logic, không có những con số cụ thể để đo đếm, nhưng vẫn đóng vai trò quan trọng trong doanh nghiệp, giúp tối đa hoá năng lực nhân viên, tạo nên một văn hoá doanh nghiệp nhân văn, lành mạnh, bền vững. 

Thiền định – con đường phát triển năng lực thấu cảm

Dù phần nào hiểu được tầm quan trọng trên, vẫn có không ít rào cản khiến nhiều nhà lãnh đạo vẫn chưa thể phát triển được kỹ năng thấu cảm. Đôi khi, những áp lực, lo lắng và khối lượng công việc khổng lồ của người ở vị trí đầu cũng khiến họ dù không hề cố ý, nhưng lại trở nên vô cảm khi không thể dành thời gian để quan tâm, lắng nghe đội nhóm của mình. Có nhiều trường hợp, bản thân lãnh đạo có thiện chí và mong muốn phát triển khả năng thấu cảm, nhưng họ lại gặp vấn đề với kỹ năng giao tiếp và kết nối với những người xung quanh. 

Để giải quyết, quan trọng nhất là vượt qua rào cản về nhận thức, lãnh đạo cần thực tâm mong muốn thay đổi và ý thức rõ về tầm quan trọng và cần thiết của việc phát triển khả năng thấu cảm. Sau đó, có một vài cách thức được gợi ý như sau:

  1. Bắt nguồn bằng sự tử tế, bằng thực tâm mong muốn giúp đỡ
  2. Học cách gạt bỏ những định kiến, suy nghĩ khách quan
  3. Luôn giữ bình tĩnh và lắng nghe nhiều hơn
  4. Thay vì đưa ra lời khuyên, hãy đặt câu hỏi để giúp họ tự tìm giải pháp
  5. Luôn tò mò và cố gắng tìm ra điểm tương đồng
  6. Hình dung, tưởng tượng mình ở vị trí của họ để thấu hiểu

Tất cả những kỹ năng kể trên, đều không phải là bẩm sinh, cũng không phải kỹ năng học một sớm một chiều là có được. Để có thể giữ bình tĩnh, biết gạt bỏ những định kiến, hay lắng nghe một cách chủ động, trước tiên bản thân lãnh đạo phải luôn ở trong trạng thái vững vàng nội tại, kiểm soát tốt được cảm xúc, tâm trạng, suy nghĩ của chính mình. Liệu bạn có thể thấu cảm cho người khác không, khi bản thân bạn đang ở trong sự lo lắng, tức giận, buồn bã…? 

Thực hành chánh niệm – tỉnh thức được coi là một cách thức tốt để xây dựng được sự vững vàng nội tại đó. Đây không phải là nhận định chủ quan mà trong gần một thập niên trở lại đây, các công ty hàng đầu thế giới như Google, Intel, Yahoo, P&G, Apple…đều đã lựa chọn phát triển kỹ năng thiền định – tỉnh thức cho nhân viên. 

Khi thực hành chánh niệm – tỉnh thức, nhà lãnh đạo sẽ có thể chú tâm và hoàn toàn hiện diện trong khoảnh khắc hiện tại, trong mỗi suy nghĩ, lời nói và hành động. Một nhà “lãnh đạo tỉnh thức” sẽ có khả năng tập trung cao hơn, biết quan sát và nhìn nhận vấn đề từ nhiều phương diện khách quan, có khả năng nhận biết và chế ngự cảm xúc, từ đó có thể kết nối và thấu hiểu với những người xung quanh. 

Cụ thể hơn, bạn sẽ biết cách kiểm soát cảm xúc trong cả những tình huống rất dễ gợi cảm xúc tiêu cực như khi nhân sự muộn giờ họp, chậm deadline, hay thậm chí đánh mất khách hàng tiềm năng…Khi giữ được bình tĩnh, bạn mới có thể lắng nghe một cách khách quan, không định kiến, cùng nhân viên tìm ra được cốt lõi vấn đề và rút kinh nghiệm. Như vậy có thể khẳng định, thực hành chánh niệm thiền định tạo nên nền móng vững chắc để từ đó, các kỹ năng kể trên có thể phát triển và hoàn thiện. 

 

Đăng ký nhận bài viết mới từ
Coach For Life

Cảm ơn bạn đã đăng ký

Có lỗi xảy ra, vui lòng thử lại

Pin It on Pinterest