fbpx

Đầu năm mới nói chuyện thiền

Có thật sự là phải có duyên mới học được thiền? Hoặc thiền chỉ hợp với một số tuýp người nào đó hay không? Đó là câu hỏi của rất nhiều người tôi đã gặp và chính là lý do thúc đẩy tôi chia sẻ bài viết này. Nội dung bài viết không phải để dậy thiền mà chỉ để chia sẻ, từ kinh nghiệm cá nhân của tôi, với các bạn rằng kết luận đó hoàn toàn sai lầm!

Tôi là người đã từng nghĩ rằng mình không thể hợp với yoga (chứ chưa nói đến thiền) vì nó quá chậm . Tôi đã từng lo là thiền sẽ làm cho đầu óc tôi chậm chạp, phản ứng không nhạy bén nữa. Tôi đã từng nghĩ là dậy sớm 10-15 phút để thiền là điều không thể v.v. Sau này, tôi hiểu ra nguyên nhân là vào thời điểm đó tôi chưa thực sự cam kết với nó, chưa tin là thiền định sẽ đem lại những lợi ích to lớn cho tôi. Khi bạn tha thiết mong muốn cái gì bạn sẽ tìm ra cách để có nó!

Có ba lý do dẫn dắt tôi đến với con đường tâm linh và thiền định. Lý do đầu tiên là để trả lời câu hỏi: “Điều gì sẽ làm cho tôi cảm thấy vững vàng từ bên trong chứ không chỉ là vẻ tự tin, lưu loát ở bên ngoài?”. Những kỹ năng mềm, kinh nghiệm và kiến thức giúp tôi thành công trong công việc, nhưng không giúp tôi làm được việc này. Lý do thứ hai, vào thời điểm đó tôi bắt đầu thấy mệt mỏi vì có quá nhiều suy nghĩ trong đầu, cảm thấy căng thẳng vì sức ép công việc, cảm thấy không kiểm soát được cảm xúc của mình khi ở nhà (chúng ta thường chỉ bộc lộ những cái xấu nhất, tệ nhất của mình ở trong nhà thôi phải không các bạn). Và lý do cuối cùng đó là tôi muốn tìm kiếm điều gì đó sẽ đem lại cho tôi niềm vui và hạnh phúc thực sự. Những gì tôi có được đến thời điểm đó có thể nói là mơ ước của nhiều người, nhưng thật đáng tiếc tôi không cảm thấy hân hoan, vui vẻ. Và hành trình khám phá bản thân của tôi bắt đầu từ lúc đó, cách đây gần 10 năm.

Thiền – Hành trình khám phá và hoàn thiện bản thân

Tôi bắt đầu thiền bằng việc tự đọc sách và thực hành, cho đến bây giờ tôi biết chắc chắn những gì mình làm lúc đó giống như một em bé mới nguệch ngoạc tập vẽ, nhưng tôi vẫn may mắn có được một số kết quả tích cực như khả năng tập trung tốt hơn, sức khoẻ dẻo dai hơn, và tinh thần thoải mái hơn. Lý do chính, tôi nghĩ, là nhờ việc tôi thực hành đều đặn, mỗi ngày. Tuy nhiên, trạng thái đó không kéo dài được lâu. Sau vài tháng tôi bắt đầu cảm thấy sự nhàm chán vì không có tiến bộ rõ rệt nào nữa. Khi đó tôi hiểu ra mình cần có sự dẫn dắt và chia sẻ với ai đó. Tôi bắt đầu tham gia các khoá học, và các chương trình thiền ở cả trong nước và nước ngoài. Thiền định là một con đường gập ghềnh có lúc lên, lúc xuống, có khúc bằng phẳng, có đoạn chông gai. Nó đòi hỏi bạn sẽ phải có sự tò mò để khám phá; suy ngẫm và sáng tạo để tìm ra cách phù hợp nhất với mình. Thế giới bên trong mỗi chúng ta thực sự là một tiểu vũ trụ, nó vô cùng phong phú, to lớn và hấp dẫn đến nỗi tôi chưa bao giờ cảm thấy bị nhàm chán trong hành trình khám phá và hoàn thiện bản thân này.

Ở mức độ ban đầu, thiền là một kỹ năng mềm

Tôi quan niệm ở mức độ ban đầu, thiền giống như một kỹ năng mềm mà ai cũng có thể học được, chỉ cần biết phương pháp và quan trọng nhất là phải thực hành. Kết quả mà bạn có thể thấy được là giảm căng thẳng, cải thiện sức khoẻ và quan hệ với những người xung quanh, suy nghĩ chậm lại, chất lượng suy nghĩ tốt hơn, bình an hơn v.v.

Cấp độ tiếp theo đó là thiền trở thành lối sống… bạn thiền mọi lúc, mọi nơi. Thiền là một công cụ để nhắc chúng ta soi chiếu lại bản thân, loại bỏ cái tôi, sự giận dữ, ham muốn, gắn kết/dính buộc vào ngoại cảnh… Bạn sẽ cảm thấy nhẹ nhõm, thảnh thơi, bình an và hạnh phúc hơn.

Cấp độ cao hơn nữa đó là sự giác ngộ, là không còn bị giằng xé bởi tham, sân, si; là mong muốn cho đi và đóng góp cho xã hội; là yêu thương vô điều kiện…

Tin vào trải nghiệm của chính mình

Thách thức lớn nhất đối việc học thiền là nó đòi hỏi bạn phải thực hành và tự trải nghiệm, khi đã trải nghiệm những ích lợi của nó bạn sẽ tin, khi đã tin bạn sẽ quyết tâm giữ kỷ luật và duy trì cho đến khi thiết lập được thói quen, và nhờ đó mà bạn tiếp tục có được những trải nghiệm sâu sắc hơn

Thiền đã trở thành một trào lưu, một lối sống trên thế giới. Trong khoảng gần 20 năm trở lại đây có rất nhiều nghiên cứu khoa học về thiền, và lợi ích của thiền thì không còn phải là một vấn đề cần tranh cãi nữa. Đối với tôi, thiền không chỉ giúp tôi cảm thấy bình an, thư thái mà còn giúp làm tăng hiệu suất công việc. Tìm một nơi yên tĩnh và ngồi thiền là cách tôi lựa chọn để tìm ra giải pháp cho mọi vấn đề. Đôi khi câu trả lời tự nhiên xuất hiện trong lúc ngồi thiền, vào những lúc tôi không tìm kiếm nó. Đôi khi câu trả lời xuất hiện sau đó, khi tôi đã hoàn toàn loại bỏ được những lo lắng, căng thẳng, đứng ra ngoài và quan sát một cách khách quan vấn đề của mình. Tâm trí tôi trở nên rõ ràng, sáng tỏ, khi đó tôi tự tìm ra được câu trả lời.

Lời khuyên cho những người mới học thiền

Nếu tôi là bạn, tôi sẽ không cần phải đọc quá nhiều, hoặc cần một mớ lý thuyết hoàn hảo rồi mới bắt đầu. Hãy lựa chọn một phương pháp thiền mà bạn cảm thấy thích hợp, sau đó thử và quyết định xem nó có thực sự phù hợp với bạn không. Nếu không hợp bạn có thể lựa chọn phương pháp khác.

Bạn đừng đặt quá nhiều kỳ vọng, đừng cố gắng tìm kiếm trải nghiệm như bạn đọc ở đâu đó hoặc nghe ai đó chia sẻ… vì nếu làm như vậy bạn sẽ căng thẳng và có thể thất vọng nữa. Mỗi người sẽ có những trải nghiệm và hành trình hoàn toàn khác nhau phụ thuộc vào tố chất, tàng thức (trải nghiệm trong quá khứ) và có thể là duyên, nghiệp của họ nữa. Bạn có thể không bao giờ có trải nghiệm tương tự như họ, nhưng lại có những trải nghiệm mà họ chưa từng có.

Thước đo sự tiến bộ chính xác nhất chính là trạng thái của bạn mà điều này chỉ có bạn là biết rõ nhất. Bạn có cảm thấy bình an, thanh thản, vui vẻ, hạnh phúc hơn không? Nỗ lực tâm linh của bạn có đi đúng hướng hay không sẽ được phản ánh thông qua mối quan hệ của bạn với những người xung quanh. Có gì đó sai sai nếu bạn nói tôi bình an nhưng lại liên tục gây bất an cho người khác. Hay bạn vui vẻ, hạnh phúc nhưng lại gây đau khổ cho người khác.

Nếu bạn vẫn không thể thiền được thì sao?

Nếu đã cố gắng nhưng bạn vẫn không thể thiền được thì có thể là chưa đúng thời điểm của bạn, có thể vì bạn đang bị tác động bởi quá nhiều yếu tố ngoại cảnh khách quan khiến mình không thể tập trung được. Tôi đọc được một câu nói: “Khổ luyện hay ép mình đều không cần thiết để có được bình yên. Chỉ cần bạn nhận ra bản chất đích thực của bạn là bình yên.” Do vậy, tốt nhất là tạm dừng và thử lại vào một thời điểm khác.

Tuy nhiên, nếu không thiền được thì ít nhất các bạn cũng có thể tạo cho mình những khoảng thời gian ở trong sự tĩnh lặng (ý tôi nói là tĩnh lặng về mặt tâm trí chứ không phải về mặt ngôn từ các bạn nhé). Có một câu chuyện về Thomas Edison, người nổi tiếng với những phát minh khoa học nhưng lại là một người câu cá quá tệ. Khi được hỏi là tại sao ông vẫn ngồi hàng giờ mỗi ngày để câu cá, trong khi chẳng bao giờ bắt được con cá nào thì ông đáp: “Tôi chẳng bắt được con cá nào vì tôi đâu có dùng mồi.”, và khi được hỏi điều gì khiến ông làm như vậy, thì câu trả lời là: “Khi câu cá không có mồi thì tôi sẽ không bị làm phiền bởi cá, mà cũng cũng không bị làm phiền bởi người khác. Tôi có hàng giờ để suy nghĩ.” Các thiên tài cần phải có sự tĩnh lặng để sáng tạo, vậy thì tại sao chúng ta lại không tin vào sức mạnh của sự tĩnh lặng?

Thay cho lời kết

Chúng ta sinh ra, lớn lên, và sống trong một trường hành động và suy nghĩ không ngừng nghỉ, liên tục. Một người bình thường sẽ có trung bình khoảng 50,000 suy nghĩ mỗi ngày, khi lo lắng, căng thẳng, giận dữ thì số lượng suy nghĩ còn lớn hơn rất nhiều. Thiền không phải là trạng thái không có suy nghĩ, mà là nghĩ ít hơn, chất lượng hơn, và khả năng kiểm soát tâm trí tốt hơn. Suy nghĩ tích cực sẽ tạo ra cảm xúc tích cực. Thiền cũng là trạng thái trải nghiệm những cảm xúc tích cực, bình an, yêu thương, hạnh phúc, mạnh mẽ… Đây là lý do vì sao khoa học thần kinh kết luận: trong khi thiền chúng ta tạo ra những kết nối thần kinh mới, cài đặt những suy nghĩ tích cực, và đừng bao giờ quên suy nghĩ của bạn tạo ra con người bạn.

Trải nghiệm một buổi khai vấn miễn phí với chuyên gia từ Coach For Life:

Đăng ký nhận bài viết mới từ
Coach For Life

Cảm ơn bạn đã đăng ký

Có lỗi xảy ra, vui lòng thử lại

Pin It on Pinterest